I. Mở bài
- Giới thiệu về bài thơ: Bài thơ "Con mối và con kiến" không chỉ mô tả sự đối lập giữa hai nhân vật mối và kiến mà còn gửi gắm những thông điệp sâu sắc về lao động, tinh thần trách nhiệm và sự hy sinh vì cộng đồng.
- Giới thiệu vấn đề: Nhân vật kiến trong bài thơ hiện lên là một hình mẫu tiêu biểu cho sự cần cù, hy sinh vì cộng đồng và tinh thần lao động kiên trì.
II. Thân bài
1. Kiến là hình mẫu của sự lao động cần cù và tinh thần trách nhiệm
- Kiến là nhân vật cần mẫn, làm việc chăm chỉ để duy trì sự sống và phát triển của cả đàn.
- Kiến giải thích về giá trị của lao động qua câu nói: “Hễ có làm thì mới có ăn.” Đây là quan điểm sống về lao động vất vả, nhưng không thể thiếu trong cuộc sống.
- Kiến làm việc không chỉ vì bản thân mà vì lợi ích của cộng đồng, thể hiện trách nhiệm đối với gia đình, đàn kiến.
2. Sự hy sinh vì cộng đồng và tinh thần đoàn kết
- Kiến không chỉ lao động cho mình mà còn vì tổ, vì đàn. "Sinh tồn là cuộc khó khăn / Vì đàn vì tổ nên thân gầy gò."
- Kiến chấp nhận sự vất vả, gầy gò để giúp đỡ đồng loại, thể hiện tinh thần hy sinh và đoàn kết trong cộng đồng.
- Lời nói của kiến phản ánh sự quan trọng của việc làm việc cho tập thể, chứ không chỉ cho bản thân.
3. Sự khiêm tốn và không tự mãn
- Kiến không hề tự mãn hay khoe khoang về công việc vất vả của mình. Thay vào đó, nó bình tĩnh giải thích rằng sự hy sinh lao động là cần thiết cho sự tồn tại và phát triển lâu dài.
- Kiến không chạy theo sự hưởng thụ mà mối đang khoe khoang, thể hiện sự khiêm nhường và không chú trọng vào những thành quả tạm thời.
4. Lời cảnh tỉnh đối với sự lười biếng và ích kỷ
- Lời cảnh tỉnh của kiến đối với mối: "Các anh chả vun thu xứ sở / Cứ đục vào chỗ ở mà xơi."
- Kiến nhắc nhở về việc lao động bền bỉ, không thể sống dựa vào sự hưởng thụ tạm bợ, nếu không sẽ dẫn đến sự đổ vỡ, "nhà kia đổ xuống đi đời các anh."
- Lời nhắc nhở này là bài học cho những ai chỉ muốn hưởng thụ mà không đóng góp công sức.
III. Kết bài
- Khái quát lại hình ảnh và vai trò của nhân vật kiến: Kiến là biểu tượng của sự lao động chăm chỉ, hy sinh vì cộng đồng và tinh thần khiêm tốn.
- Ý nghĩa bài học: Bài thơ gửi gắm thông điệp về giá trị của lao động, sự hy sinh, và trách nhiệm trong cộng đồng. Kiến là hình mẫu lý tưởng cho mỗi chúng ta trong cuộc sống.
Xem TẠI ĐÂY CHO AI CẦN BÀI VIẾT PHÂN TÍCH ĐẶC ĐIỂM NHÂN VẬT CON KIẾN TRONG VĂN BẢN ''VẾT NỨT VÀ CON KIẾN''
Câu 1:
a. Bầu trời trong và ngoài quả trứng được miêu tả thế nào trong bài thơ? Hai bầu trời đó có gì khác nhau?
Hai bầu trời này có sự khác biệt rõ rệt: bầu trời trong quả trứng là một thế giới tĩnh lặng, yên bình nhưng hạn chế, trong khi bầu trời bên ngoài là một thế giới đầy sống động và màu sắc.
b. Em rút ra được bài học gì sau khi đọc đoạn thơ trên?
Sau khi đọc đoạn thơ, em rút ra bài học rằng cuộc sống bên ngoài luôn đầy cơ hội và thử thách. Khi ra ngoài thế giới rộng lớn, ta sẽ tìm thấy những điều mới mẻ, những tình yêu thương và sự sống sinh động mà trước đây ta chưa hề biết đến. Bài thơ cũng muốn nhắc nhở rằng mỗi sự thay đổi, dù nhỏ, đều có thể mang đến một bước tiến lớn trong cuộc sống.
Câu 2: Viết đoạn văn ngắn ghi lại cảm nghĩ về đoạn thơ trên.
Đoạn thơ "Bầu trời trong quả trứng" của Xuân Quỳnh khiến em cảm nhận được sự chuyển mình mạnh mẽ từ sự tĩnh lặng đến sự sống động. Bầu trời trong quả trứng là hình ảnh của một thế giới đơn giản, yên tĩnh, nhưng cũng đầy giới hạn, giống như một đứa trẻ đang sống trong sự bảo bọc, che chở. Khi vỡ vỏ trứng, ra ngoài thế giới, đứa trẻ nhận ra một bầu trời mới, đầy gió, nắng và sự sống. Đoạn thơ không chỉ mô tả sự thay đổi của thiên nhiên mà còn là sự lớn lên của con người, từ sự vô thức, tĩnh lặng đến việc nhận thức và khám phá thế giới xung quanh. Điều này khiến em cảm thấy rằng sự thay đổi, dù có thể khó khăn lúc ban đầu, lại mở ra những cơ hội và tình yêu thương vô bờ bến.